Veilige warmtezorg voor pasgeborenen: Inzichten uit de informatiebijeenkomsten

Gepubliceerd 7 april 2025

De afgelopen tijd hebben we met veel enthousiasme drie inspirerende informatiebijeenkomsten georganiseerd over warmtezorg voor pasgeborenen. Dit deden we naar aanleiding van de aanbevelingen van de Brandwondenstichting en VeiligheidNL om geen kruiken met kokend water meer te gebruiken bij een pasgeborene in bed. De stijging in het aantal meldingen van brandwonden door stralingswarmte van kruiken vraagt om een andere benadering. Met een grote groep kraamverzorgenden hebben we waardevolle kennis en ervaringen uitgewisseld. Het doel? Samen ontdekken hoe we pasgeborenen veilig en effectief warm kunnen krijgen én houden zonder het gebruik van een kokend water kruik.

Als KCKZ blijven we in gesprek met de Brandwondenstichting en VeiligheidNL om een landelijk advies te formuleren die we kunnen delen met toekomstige ouders en zorgprofessionals. Daarnaast zijn we nauw betrokken bij de multidisciplinaire richtlijn ‘Temperatuurregulatie’, waarin alle wetenschappelijke kennis over het reguleren van de lichaamstemperatuur van pasgeborenen wordt verzameld. De uiteindelijke aanbeveling en het protocol vanuit KCKZ wordt aangepast als de richtlijn hier meer duidelijkheid over geeft. Aangezien er nog maar weinig onderzoek is gedaan naar warmtezorg, zijn de ervaringen van kraamverzorgenden en andere zorgprofessionals extra waardevol. Het KCKZ brengt dit dan ook in bij de ontwikkeling van de Richtlijn.

Tot het uitkomen van de richtlijn verzamelen wij praktijkervaringen die we van de deelnemende kraamverzorgenden aan de informatiebijeenkomsten gekregen hebben. Deze ervaringen zijn te verdelen in twee categorieën, namelijk om de pasgeborene op temperatuur te krijgen of te houden. Een pasgeborene met een (te)lage lichaamstemperatuur wil je op temperatuur krijgen. Een pasgeborene met een goede lichaamstemperatuur wil je op temperatuur houden zodat hij zich comfortabel voelt en geen energie verliest aan het warm worden.

Ter informatie de praktijkervaringen uit het veld die wij verzameld hebben tijdens de bijeenkomsten, en doorgeven aan jullie:

Op temperatuur krijgen:

  • De beste manier is huid-op-huidcontact: de lichaamstemperatuur van de ouder past zich aan, aan de pasgeborene. Zie het protocol ‘Huid-op-huidcontact’.
  • Extra voeden: vaker aanleggen bij borstvoeding, kolven, en in overleg met de verloskundige eventueel bijvoeden.

Op temperatuur houden:

  • Voorverwarmen van bedje, kleertjes en omslagdoek, dat kan wel met een kokend water kruik. Verwijder de kruik wel, voordat de pasgeborene in bed gelegd wordt.
  • Extra, goed passende, droge kleding: dubbele (wollen) sokjes, een dubbel mutsje en nauwsluitende kleertjes om warmteverlies te minimaliseren.
  • Omgevingstemperatuur aanpassen: houd deuren en ramen gesloten en voorkom tocht. Zet eventueel een kacheltje aan bij het verschonen.
  • Gebruik van wol: wollen dekens, kleding en omslagdoeken helpen de warmte vast te houden. Een ‘eigen’ wollen deken als kraamverzorgende meenemen kan een mooi alternatief zijn als er in het gezin geen wol aanwezig is.
  • Gebruik natuurstoffen zoals wol en katoen, in plaats van synthetische stoffen. Fleece ademt niet, maar kan wel warmte vasthouden.
  • Het herintroduceren van moltondoeken: deze kunnen als onderlaken of benendoek extra warmte vasthouden.
  • Vermijden van matrasjes met luchtgaten en dunne matrasjes die snel afkoelen.

Let op:

  • Gebruik geen elektrische kruiken of pitten kruiken als de pasgeborene in bed ligt, alleen voor het opwarmen van de kleding of het bedje.
  • Gebruik geen elektrische deken in het babybed.

Wij willen alle deelnemers ontzettend bedanken voor hun waardevolle inbreng en het meedenken over deze belangrijke ontwikkeling. Samen zetten we stappen om het aantal brandwonden bij baby’s drastisch te verminderen.

Heb jij nog een aanvullende tip? Laat het ons weten door een e-mail te sturen naar protocollen@kenniscentrumkraamzorg.nl. Dit is nog maar het begin van een veilige en innovatieve toekomst voor warmtezorg. We houden jullie op de hoogte van verdere ontwikkelingen!

Ook interessant!

Aanhoudende hitte: Zo zorg je goed voor jezelf en het kraamgezin

Deze week loopt de temperatuur flink op. In grote delen van het land wordt het de komende dagen ruim boven de 30 graden. Ook in de nacht wordt het niet […] Lees meer

Onderzoek naar jouw welzijn

Hoe gaat het met jouw welzijn? Onderzoekers van het UMCG (Universitair Medisch Centrum Groningen) doen onderzoek naar het welzijn van kraamverzorgenden in Nederland. Dit is de eerste keer dat dit […] Lees meer

Online misinformatie in de Geboortezorg

Misinformatie, vaak afkomstig van influencers of chatbots, leidt tot gevaarlijke situaties in de Geboortezorg. Dat blijkt uit een vragenlijst van RTL Nieuws onder bijna 300 kraamverzorgenden, verloskundigen, gynaecologen en verpleegkundigen. […] Lees meer

Doe mee: test een product voor taalbarrières

Heb jij ervaring met gezinnen waarbij een taalbarrière speelt? Dan nodigen we je van harte uit om mee te doen met het onderzoek van Pharos en KCKZ! Sinds vorig jaar […] Lees meer

Regiobijeenkomst 11 juni 2026: Kansrijke Start Zuid-Limburg

Zuid-Limburg kent relatief hoge gezondheidsrisico’s in de eerste 1.000 dagen. Binnen Kansrijke Start werken Geboortezorg, JGZ, kraamzorg en sociaal domein samen aan vroegsignalering, passende ondersteuning en duurzame samenwerking in de […] Lees meer

Daling in kraamzorggebruik: Kraamkunde podcastaflevering 11

Minder kraamzorguren in de praktijk Wat veel kraamverzorgenden de afgelopen jaren in hun dagelijks werk al merkten, blijkt nu ook uit onderzoek: het gemiddeld aantal ontvangen kraamzorguren per gezin daalt. […] Lees meer

Het KCKZ-dossier: jouw complete en betrouwbare overzicht

Houd je KCKZ-dossier goed in de gaten Wij hebben vernomen dat sommige opleidingsinstituten een eigen overzicht of register bijhouden van behaalde scholingspunten. Houd er rekening mee dat hierin doorgaans alleen […] Lees meer

Maak kennis met onze nieuwe collega: Lisi

Deze maand hebben we een nieuwe collega verwelkomd bij het KCKZ: Lisi Sillé. Als projectmedewerker houdt Lisi zich bezig met uiteenlopende activiteiten binnen het kenniscentrum. Ze stelt zich graag aan […] Lees meer

Vooraankondiging: Beeldmateriaal bij de kraamzorgprotocollen

Van tekst naar beeld Goed nieuws! Binnenkort krijgen de protocollen een flinke upgrade met beeldmateriaal. Naast bestaand materiaal komt er ook veel nieuw ontwikkeld beeldmateriaal bij: denk aan instructiekaarten, animaties […] Lees meer

Meer baby’s geboren in Nederland

Verrassende stijging van het aantal geboren baby’s Verrassende piek! In de eerste maanden van 2026 (januari tot en met maart) zijn er circa 950 meer baby’s geboren dan in dezelfde […] Lees meer