Huid op huid is oké, maar doe het veilig!

Gepubliceerd 27 juni 2018

Huid-op-huid-contact bevordert de moeder-kind-binding en borstvoeding, en is daarom heel belangrijk. Het kan echter ook een groot risico meebrengen voor de pasgeborene. Als kraamverzorgende draag je er zorg voor, dat het huid-op-huid-contact op een veilige manier gebeurt.

Op de conferentie Zorg rond de pasgeborene van SCEM gaven dr. Djien Liem (kinderarts-neonatoloog, Amalia Kinderziekenhuis, Radboudumc) en dr. Ben Semmekrot (kinderarts, Canisius Wilhelmina Ziekenhuis) een presentatie over het risico van huid-op-huid-contact zonder toezicht. Wij vinden het belangrijk dat kraamverzorgenden hiervan weten en veiligheidsmaatregelen nemen.
Huid-op-huid-contact bevordert de borstvoeding en moeder-kind binding. De  toepassing hiervan is echter niet zonder gevaar voor de pasgeborene. Wereldwijd zijn er incidenten beschreven tijdens huid-op-huid-contact, waarbij pasgeborenen in een levensbedreigende situatie zijn aangetroffen: dit wordt Sudden Unexpected Postnatal Collapse (SUPC) genoemd.

Hoe vaak komt SUPC voor?
SUPC komt bij voldragen pasgeborenen tussen 2,6 en 3,5 per 100.000 levendgeborenen. Bij een geboortecijfer van 180.000 levendgeborenen per jaar kunnen we in Nederland jaarlijks tussen 5 en 6 SUPC gevallen verwachten.

Wanneer treedt SUPC op?
SUPC treedt veelal op binnen 2 uur na de bevalling, met variatie van 24 uur tot een week.

Wat zijn de gevolgen van SUPC?
Gevolgen van SUPC kunnen heel ernstig zijn, met een  sterftekans variërend tussen 27 tot 80%. Van de overlevenden hebben 0 tot 83% een neurologische stoornis overgehouden.

De belangrijke risicofactoren zijn:

  • Primipara: weinig ervaring met pasgeborenen, waardoor ze de signalen van een pasgeborene in nood niet snel zullen herkennen.
  • Risicovolle ligging: tijdens HOH contact meestal in buikligging op de borst of buik van de moeder of in zijligging heel dichtbij de moeder. Dit is een risicovolle ligging voor pasgeborenen en een belangrijke risicofactor voor wiegendood.
  • Te weinig toezicht voor de pasgeborene:
    • Verminderd toezicht door de zorgprofessionals (bezuiniging personeel)
    • Verminderd toezicht door de moeder
    • Vermoeidheid bij moeder
  • Gebruik van sederende pijnstilling tijdens de partus door de moeder
  • Afgeleide aandacht van de moeder (bv door chatten via mobiele telefoon)
  • Obesitas bij de moeder: vaak ook met grote borsten, waardoor de ademweg van het kind belemmerd kan worden.

Deze veiligheidsmaatregelen kun jij nemen:
Gezien de voordelen moet huid-op-huid-contact niet vermeden worden. Wel moeten kraamverzorgenden ervoor zorgen dat dit veilig gebeurt. Gelet op de risicofactoren kan de kraamzorg het volgende doen:

  • Bij primipara goede voorlichting geven over het herkennen van signalen van pasgeborenen in nood.
  • Continu toezicht voor de pasgeborene tijdens huid-op-huid-contact in de eerste uren na de geboorte, het liefst door een ervaren zorgprofessional.
  • Altijd zorgen voor een vrije ademweg bij de pasgeborene.
  • Bij niet alerte moeder moet het kind op de rug in de eigen wieg worden gelegd.
  • Ouders informeren over de voorschriften van Veilig Slapen thuis.

Conclusie
Tijdens huid-op-huid-contact kan een acuut levensbedreigende situatie bij de pasgeborene ontstaan in de vorm van SUPC. Het is belangrijk om preventieve maatregelen te nemen voor veilig huid-op-huid-contact. Men dient zich te allen tijde te realiseren dat buikligging niet veilig is en uitsluitend onder toezicht dient plaats te vinden.

Ook interessant!

Hitteplan actief vanaf 6 augustus

Per 6 augustus 2020 is het Nationaal Hitteplan actief voor het gehele land. De hitte zal meerdere dagen aanhouden, naar verwachting tot na het weekend. Daarnaast geldt een smogwaarschuwing. Het […] Lees meer

Nieuw: digitaal Alert Magazine, Kindermishandeling: zie jij het?

Als zorgprofessional werk je dagelijks met kinderen en ouders. Soms vermoed je dat het bij gezinnen thuis niet goed gaat. Zorgen de ouders wel goed voor hun kinderen? Klopt het […] Lees meer

Altijd en overal de juiste, actuele gegevens beschikbaar binnen de geboortezorg

Zorgverleners in de geboortezorg werken op grote schaal multidisciplinair samen en stellen daarbij de zwangere centraal. Om deze samenwerking soepeler te laten verlopen is digitale gegevensuitwisseling belangrijk en een grote […] Lees meer

Aangepaste werkinstructies Covid-19 na verruimende maatregelen per 1 juli

Ook al zijn er vanuit de overheid nieuwe verruimende maatregelen doorgevoerd per 1 juli jl. dan blijft het raadzaam voorzichtig te zijn met het bezoek tijdens de kraamperiode. Na overleg […] Lees meer

Hik belangrijk voor ontwikkeling baby

We hebben allemaal wel eens de hik. Toch zijn het vooral baby’s die na het drinken de hik krijgen. Ouders proberen er alles aan om de hik te doen stoppen.  […] Lees meer

Doe mee aan het onderzoek van het Voedingscentrum!

Vanuit het Voedingscentrum zijn we benieuwd wat jouw behoefte is aan informatie op het gebied van voeding voor de baby en moeder en hoe we jou nog beter kunnen ondersteunen. […] Lees meer

Gratis E-learning voor alle kraamverzorgenden!

Ook in deze onzekere tijd gaan jullie iedere dag weer op pad om jonge gezinnen bij te staan in de kraamweek. Pampers is jullie, samen met alle ouders, heel dankbaar […] Lees meer

Hoe zorg je voor een goede weerstand?

Besmetting met corona kun je niet voorkomen met een gezonde leefstijl. Maar door gezond te eten, genoeg te slapen en regelmatig te bewegen, blijft je algehele weerstand zo hoog mogelijk. […] Lees meer

Informeer rokende ouders over kans op (ernstiger verloop) corona

Mensen die roken hebben een minder goede afweer in hun longen. Ze zijn in het algemeen gevoeliger voor virus-infecties en waarschijnlijk ook voor het coronavirus. Er is steeds meer bewijs […] Lees meer

Instructie fles klaarmaken

Ook in het geval van corona geldt de instructie van het Voedingscentrum voor het klaarmaken van de fles. Extra belangrijk in deze tijd is om te zorgen dat je handen, […] Lees meer