Huid op huid is oké, maar doe het veilig!

Gepubliceerd 27 juni 2018

Huid-op-huid-contact bevordert de moeder-kind-binding en borstvoeding, en is daarom heel belangrijk. Het kan echter ook een groot risico meebrengen voor de pasgeborene. Als kraamverzorgende draag je er zorg voor, dat het huid-op-huid-contact op een veilige manier gebeurt.

Op de conferentie Zorg rond de pasgeborene van SCEM gaven dr. Djien Liem (kinderarts-neonatoloog, Amalia Kinderziekenhuis, Radboudumc) en dr. Ben Semmekrot (kinderarts, Canisius Wilhelmina Ziekenhuis) een presentatie over het risico van huid-op-huid-contact zonder toezicht. Wij vinden het belangrijk dat kraamverzorgenden hiervan weten en veiligheidsmaatregelen nemen.
Huid-op-huid-contact bevordert de borstvoeding en moeder-kind binding. De  toepassing hiervan is echter niet zonder gevaar voor de pasgeborene. Wereldwijd zijn er incidenten beschreven tijdens huid-op-huid-contact, waarbij pasgeborenen in een levensbedreigende situatie zijn aangetroffen: dit wordt Sudden Unexpected Postnatal Collapse (SUPC) genoemd.

Hoe vaak komt SUPC voor?
SUPC komt bij voldragen pasgeborenen tussen 2,6 en 3,5 per 100.000 levendgeborenen. Bij een geboortecijfer van 180.000 levendgeborenen per jaar kunnen we in Nederland jaarlijks tussen 5 en 6 SUPC gevallen verwachten.

Wanneer treedt SUPC op?
SUPC treedt veelal op binnen 2 uur na de bevalling, met variatie van 24 uur tot een week.

Wat zijn de gevolgen van SUPC?
Gevolgen van SUPC kunnen heel ernstig zijn, met een  sterftekans variërend tussen 27 tot 80%. Van de overlevenden hebben 0 tot 83% een neurologische stoornis overgehouden.

De belangrijke risicofactoren zijn:

  • Primipara: weinig ervaring met pasgeborenen, waardoor ze de signalen van een pasgeborene in nood niet snel zullen herkennen.
  • Risicovolle ligging: tijdens HOH contact meestal in buikligging op de borst of buik van de moeder of in zijligging heel dichtbij de moeder. Dit is een risicovolle ligging voor pasgeborenen en een belangrijke risicofactor voor wiegendood.
  • Te weinig toezicht voor de pasgeborene:
    • Verminderd toezicht door de zorgprofessionals (bezuiniging personeel)
    • Verminderd toezicht door de moeder
    • Vermoeidheid bij moeder
  • Gebruik van sederende pijnstilling tijdens de partus door de moeder
  • Afgeleide aandacht van de moeder (bv door chatten via mobiele telefoon)
  • Obesitas bij de moeder: vaak ook met grote borsten, waardoor de ademweg van het kind belemmerd kan worden.

Deze veiligheidsmaatregelen kun jij nemen:
Gezien de voordelen moet huid-op-huid-contact niet vermeden worden. Wel moeten kraamverzorgenden ervoor zorgen dat dit veilig gebeurt. Gelet op de risicofactoren kan de kraamzorg het volgende doen:

  • Bij primipara goede voorlichting geven over het herkennen van signalen van pasgeborenen in nood.
  • Continu toezicht voor de pasgeborene tijdens huid-op-huid-contact in de eerste uren na de geboorte, het liefst door een ervaren zorgprofessional.
  • Altijd zorgen voor een vrije ademweg bij de pasgeborene.
  • Bij niet alerte moeder moet het kind op de rug in de eigen wieg worden gelegd.
  • Ouders informeren over de voorschriften van Veilig Slapen thuis.

Conclusie
Tijdens huid-op-huid-contact kan een acuut levensbedreigende situatie bij de pasgeborene ontstaan in de vorm van SUPC. Het is belangrijk om preventieve maatregelen te nemen voor veilig huid-op-huid-contact. Men dient zich te allen tijde te realiseren dat buikligging niet veilig is en uitsluitend onder toezicht dient plaats te vinden.

Ook interessant!

Stoptober, samen 28 dagen niet roken in oktober.

Stoppen met roken kan lastig zijn. Toch is uit ervaring gebleken dat het kan. De afgelopen jaren hebben meer dan 275.000 rokers met elkaar bewezen dat Stoptober werkt. Hoe dat […] Lees meer

Handige pagina met materialen en informatie over borstvoeding

Wil je ouders met vragen over borstvoeding helpen? Wijs ze dan op de consumentenwebsite van het Voedingscentrum via www.voedingscentrum.nl/borstvoeding. Daar staat handige informatie over o.a.: hoe borstvoeding geven werkt, wat […] Lees meer

Ondersteun moeders om langer borstvoeding te kunnen geven

Moeders kunnen verschillende problemen ervaren tijdens het geven van borstvoeding, met name als het gaat om de eerste dagen na de bevalling. Als kraamverzorgende staan jullie in de unieke positie […] Lees meer

Landelijke borstvoedingsweek

Van 30 september tot en met 6 oktober is het de Landelijke Borstvoedingsweek. Deze wordt georganiseerd door het Voedingscentrum samen met de Landelijke Borstvoedingsraad, met als doel een omgeving te […] Lees meer

Stille Levens geeft informatie en steun aan ouders én zorgverleners

Elke dag overlijden in Nederland vier baby’s voor, tijdens of kort na de geboorte. Het overlijden van een baby raakt niet alleen ouders, hun familie en vrienden, maar óók zorgverleners. […] Lees meer

Hoe werkt Centering Parenting in de praktijk?

Steeds meer verloskundigen en JGZ-organisaties in het land zijn nieuwsgierig of ronduit enthousiast over Centering: het aanbieden van de medische basiszorg voor zwangeren of jonge ouders in een groep, waarbij […] Lees meer

VeiligheidNL lanceert ‘De 4 van Veilig Slapen’

Er zijn veel Veilig Slapen adviezen en tips om mee te geven aan prille ouders. Maar in de hectiek van de kraamtijd, slaan zij niet altijd alle informatie op. Ook […] Lees meer

Filmpje van het Kenniscentrum Kraamzorg over Herregistratie 2019

In dit filmpje van het Kenniscentrum Kraamzorg laten we zien wat je als kraamverzorgende moet doen om je dossier voor Herregistratie in te dienen. Deel dit bericht zoveel mogelijk binnen […] Lees meer

Belangrijke informatie over jullie Herregistratie!

In de afgelopen periode hebben wij vanuit het Kenniscentrum Kraamzorg veel informatie verstrekt over de Herregistratie 2019. Voor velen van jullie lijkt dit misschien nog ver weg, omdat een grote […] Lees meer

Waarzitwatin.nl: eerlijke en actuele informatie over chemische stoffen in dagelijkse producten

Zit er asbest in tampons? Is lippenbalsem gevaarlijk? Krijg je kanker van deodorant? Zijn natuurlijke stoffen en producten echt beter voor je? Op dit soort vragen geeft de nieuwe website […] Lees meer