Gepersonaliseerde Geboortezorg: Een passende aanpak voor vrouwen in kwetsbare omstandigheden

Gepubliceerd 8 april 2025

Wat is de beste manier om zwangere vrouwen de zorg te bieden die zij nodig hebben? Arts-onderzoeker Lyzette Laureij toont in haar proefschrift aan dat de Geboortezorg tekortschiet voor vrouwen in kwetsbare omstandigheden, en dat dit beter afgestemd moet worden op hun individuele behoeftes.

Het onderzoek toont aan dat vrouwen in kwetsbare situaties, zoals het hebben van een laag inkomen of een slechte gezondheid, een groter risico lopen op ongunstige Geboortezorg-uitkomsten. Ze maken bijvoorbeeld minder gebruik van kraamzorg. De studie wijst erop dat informatievoorziening, zelfredzaamheid en het sociale netwerk bepalende factoren zijn voor het afnemen van kraamzorg.

Enkele belangrijke bevindingen uit het onderzoek zijn:

  • De informatievoorziening tijdens de zwangerschap over kraamzorg, zoals folders van verloskundigen of huisbezoeken door kraamverzorgenden, sloot niet aan bij de behoeften van zwangere vrouwen in kwetsbare situaties. Dit was een belemmering voor het vormen van realistische verwachtingen over de kraamzorg en het gebruik ervan.
  • Kraamverzorgenden waren tijdens de kraamperiode erg goed in staat om mondelinge informatie aan te passen aan de behoeftes van de kraamvrouw in kwetsbare omstandigheden. Dit zorgde voor een goede band tussen kraamverzorgenden en de kraamvrouw.
  • Vrouwen met een sterk sociaal netwerk wisten vaak beter wat ze konden verwachten van kraamzorg. Het sociale netwerk beïnvloedde hun verwachtingen over de meerwaarde van kraamzorg en speelde daardoor een rol in het daadwerkelijke gebruik ervan tijdens de kraamperiode.
  • Vrouwen die zich minder zelfredzaam voelden, maakten vaker gebruik van kraamzorg, wat hun zelfvertrouwen in het ouderschap vergrootte.
  • Hoewel de eigen bijdrage voor kraamzorg geen belemmering vormde, leidde het tot verwarring doordat het niet van toepassing is op andere vormen van Geboortezorg.
  • Het gebruik van vragenlijsten die vrouwen in kwetsbare omstandigheden zelf invullen over hun uitkomsten en ervaringen met betrekking tot Geboortezorg (PROMs en PREMs), kan helpen om de zorg te personaliseren. Voor een succesvolle implementatie is echter aanvullend onderzoek nodig, evenals een nauwe samenwerking tussen zorgverleners en ICT.

De resultaten van dit proefschrift maken duidelijk dat het bieden van dezelfde zorg aan iedereen niet automatisch leidt tot gelijke uitkomsten. Om de gezondheid van kwetsbare vrouwen te verbeteren, is het nodig om maatwerk te bieden en in te zetten op gelijke uitkomsten. Dat betekent dat sommige vrouwen extra ondersteuning nodig hebben om tot een eerlijk en vergelijkbaar resultaat te komen.

Ook interessant!

Maak kraamzorg toegankelijk voor ieder gezin en schaf de eigen bijdrage af!

Op 24 maart stemt de Tweede Kamer over het voorstel van Diederik van Dijk (SGP) en Sarah Dobbe (SP) om de eigen bijdrage voor kraamzorg af te schaffen. Bo Geboortezorg […] Lees meer

Plotseling Onverwachte Postnatale Collaps (POPC): Inzicht en ervaring delen, voorlichting verbeteren

Een pasgeboren baby die bij de geboorte gezond lijkt, kan in de eerste 24 levensuren plots stoppen met ademen. Dit kan gebeuren tijdens huid-op-huidcontact of borstvoeding door belemmerde ademwegen of […] Lees meer

Gezocht: kraamverzorgenden die voor 1974 werkzaam waren

Historisch onderzoek naar kraamzorg – doe mee met een interview! Ben jij (of ken jij) een kraamverzorgende die vóór 1974 werkzaam was bij het Wit-Gele Kruis in Noord-Brabant of in […] Lees meer

Hoe ondersteun je (aanstaande) ouders in een kwetsbare situatie? – praktische tools

Stel, je zit tegenover een vrouw met een licht verstandelijke beperking. Althans, die indruk krijg je. En je hebt het idee dat ze worstelt met het ouderschap. Hoe ga je […] Lees meer

Oproep organisaties: Meedoen aan onderzoek over taalbarrières in de kraamzorg

Denk mee: werken met een taalbarrière in de kraamzorg Werk jij in het management van een kraamzorgorganisatie en hebben jouw kraamverzorgenden ervaring met gezinnen waarbij een taalbarrière speelt? Dan nodigen […] Lees meer

Aanlevering kwaliteitsgegevens voor kraamzorg over 2025: Informatie voor zzp’ers

De jaarlijkse aanlevering van kwaliteitsgegevens voor kraamzorg aan het Zorginstituut is weer gestart. Kraamverzorgenden die als zzp’er werken ontvangen van het Zorginstituut en van Desan hierover een bericht. Omdat hiermee […] Lees meer

Klachtencommissie Grensoverschrijdend gedrag in de kraamzorg

Heb jij in je werk te maken (gehad) met grensoverschrijdend gedrag, zoals (seksuele) intimidatie, discriminatie, agressie, geweld of pesten? Dan kun je terecht bij de klachtencommissie Grensoverschrijdend gedrag. Dit soort […] Lees meer

Terugkijken webinar: ‘Van angst naar actie, het belang van veilig melden voor zorgverleners – deel II

Veilig melden als kraamverzorgende: Hoe herken je signalen van huiselijk geweld of kindermishandeling? Misschien herken je het gevoel: je ziet bij kraamgezinnen iets dat niet helemaal klopt, je vermoedt dat […] Lees meer

Taalbarrières in de kraamzorg? Denk en doe mee met ons onderzoek

Denk mee: werken met een taalbarrière in de kraamzorg Heb jij ervaring met gezinnen waarbij een taalbarrière speelt? Dan nodigen we je van harte uit om mee te doen met […] Lees meer

Vrouwelijke Genitale Verminking (VGV) – Informatiefolder

VGV: Een gevoelig maar belangrijk onderwerp Vrouwelijke Genitale Verminking (VGV), ook wel meisjesbesnijdenis genoemd, komt nog steeds voor. In Nederland wonen ongeveer 41.000 vrouwen die besneden zijn. Zij zijn besneden […] Lees meer